Leita ķ fréttum mbl.is

Bloggfęrslur mįnašarins, įgśst 2017

Orkuveituhśsiš

er žaš virkilega ónżtt?

Eins og žaš er fallegt Vesturhśsiš og bęjarprżši.

Hvernig er žaš, žarf mygla ekki raka til aš žrķfast? Getur komiš mygla ķ žurrt hśs? Kemur ekki allstašar allstašar mygla žar sem er raki og engin loftręsing?

Er ekki hęgt aš hita hśsiš, žurrka žaš upp og blįsa śt rakanum?

Į ég aš trśa žvķ aš ekkert sé hęgt aš gera nema fyrir milljarša? Į ekki Orkuveitan nógan hitakraft og rafmagn?  Ekki žarf hśn aš safna raka ķ einangrun ķ veggjunum?

Mér finnst alveg ófęrt aš žetta fallega hśs sé bara dęmt ónżtt. Žegar Dagur B. seldi žaš gęšingum sķnum og gróšapungum alfariš meš belti og axlaböndum į įbyrgš Orkuveitunnar fyrir örfįum įrum, var žį ekki allt ķ lagi og śttekiš?  Hvaš breyttist svona skyndilega? Af hverju į Orkuveitan bara aš borga fyrir hśs sem hśn į ekki? Hvaša višskiptasénķ sįu um söluna? Ekki Alfreš Žorsteinsson aš minnsta kosti, svo vitlaus er hann ekki einu sinni. Žurfa žeir ekki aš svara fyrir sķna afleiki?

Come On. Eigum viš aš gleypa allt hrįtt sem žetta vinstra liš segir um Orkuveituhśsiš?


Frelsunarflokkurinn

Pķratar bśa sig til kosninga aš žeir segja.

Ķ hįtķšarskyni er bandarķski landrįšamašurinn Snowden fenginn til aš įvarpa stjórnmįlaafliš af flóttastaš sķnum ķ Rśsslandi.  Til višbótar viršast margir frammįmenn flokksins hafa persónulega reynslu af gešsjśkdómum og žunglyndi og er žaš ķ sjįlfu sér vel aš žeir geti sinnt žeim mįlaflokki af nęrfęrni.Einn žingmašur žeirra bošar aš hann muni eyša tķma Alžingis ķ aš krefja rįšherra svara um misfellur ķ gešhjalparkerfinu.

En til hvers eru stjórnmįlaflokkar annars?  Eru žeir til velta sér ķ fortķšinni eš eru žeir til žess aš marka nżjar brautir eša sękja fram til hagsbóta fyrir lönd og lżši?

Hvar eru helstu framtķšarsżnir žessa frelsunarflokks? 

 


Borgarlķnulestin enn

er višfangsefni Žórarins Hjaltasonar umferšarverkfręšings ķ Morgunblašinu ķ dag.

Žaš er tķmabęrt aš jafn fróšur mašur og reyndur og Žórarinn fer yfir žessar įętlanir draumóramannanna ķ Borgarstjórn Reykjavķkur sem žeir hafa nįš aš žvęla inn ķ nįgrannasveitarfélögin undir yfirskyni illa skilgreindra langtķmasjónarmiša sem séu ķ raun ekki į dagskrį fyrr en eftir mörg įr.

Žórarinn segir:

"Eins og flestum er kunnugt žį stefna sveitarfélögin į höfušborgarsvęšinu aš uppbyggingu svokallašrar borgarlķnu, annašhvort ķ formi léttlesta eša hįgęšastrętisvagna. Įętlašur stofnkostnašur er allt aš 200 milljaršar fyrir léttlestakerfi og 70 milljaršar fyrir kerfi meš hįgęšastrętisvögnum.

Žaš er meš ólķkindum aš sveitarstjórnir į höfušborgarsvęšinu hafi lįtiš sér detta ķ hug, aš til greina komi aš fjįrfesta fyrir allt aš 200 milljarša ķ léttlestakerfi į nęstu įrum. Žessi upphęš er śt śr öllu korti mišaš viš žęr fjįrveitingar rķkis og sveitarfélaganna sem hafa veriš til rįšstöfunar ķ uppbyggingu samgangna į höfušborgarsvęšinu į undanförnum įrum og įratugum. Mišaš viš umręšuna į sķšustu mįnušum reikna ég meš aš endanleg tillaga sveitarfélaganna verši eingöngu um strętó.

Borgarlķna meš strętó

Faržegafjöldi ķ strętó į höfušborgarsvęšinu er nśna rśmlega 40 žśsund į dag. Hlutur strętó ķ feršum fólks meš vélknśnum farartękjum er nį- lęgt 5,0%. Ef gangandi og hjólandi eru teknir meš, žį er hlutur žeirra 20%, hlutur strętó 4% og hlutur bķla 76%. Hlutur strętó er lķtill mišaš viš evrópsk borgarsvęši af sömu stęrš, en meiri en į bandarķskum borgarsvęšum af sömu stęrš. Ķ skżrslu verkfręšistofunnar Cowi (Progress Report) um borgarlķnuna, gefinni śt ķ janśar sl., er įętlaš aš faržegafjöldi ķ strętó verši 156.000 og hlutur strętó verši 12% įriš 2040. Jafnframt er gert rįš fyrir aš hlutur gangandi og hjólandi aukist śr 20% ķ 30%. Ef žetta gengi eftir myndi hlutur bķla minnka nišur ķ 58%, eša um 18 prósentustig. Hlutfallsleg minnkun yrši um 24%.

Bķlaborgin

Aš mķnu mati er óraunhęft aš reikna meš aš aukning į fjölda gangandi og hjólandi įsamt tilkomu borgarlķnu geti minnkaš bķlaumferš svona mikiš. Höfušborgarsvęšiš er bķlaborg, gagnstętt žvķ sem gildir um flestar evrópskar borgir. Bķlaeign er meš žvķ mesta sem gerist ķ heiminum. Byggšin er dreifš og yfirleitt gott rżmi til aš breikka umferšarmestu žjóšvegina og byggja mislęg gatnamót, žar sem žörf krefur. Žaš er žvķ tiltölulega aušvelt og ódżrt aš leysa umferšarhnśta į svęšinu. Ef žessum 70 milljöršum yrši rįšstafaš ķ uppbyggingu žjóšvega į svęšinu til įrsins 2040 mętti tryggja aš umferšarįstand yrši višunandi fyrir bęši strętó og ašra bķlaumferš.

Sjįlfkeyrandi bķlar

Ķ ofangreindri skżrslu Cowi er ekki minnst į sjįlfkeyrandi bķla og įhrif žeirra į žróun umferšar ķ framtķšinni. Tilraunir Google, Tesla o.fl. meš sjįlfkeyrandi bķla hafa gefiš góša raun, og mį reikna meš aš slķkir bķlar verši komnir į almennan markaš eftir örfį įr. Ķ sambandi viš borgarlķnuna mun tilkoma sjįlfkeyrandi leigubķla skipta mestu mįli. Uber, Lyft og fleiri alžjóšleg leigubķlafyrirtęki keppast viš aš verša fyrst meš slķka bķla į markašinn.

Ef samakstur ķ sjįlfkeyrandi leigubķlum veršur vinsęll žį mun žaš vęntanlega leiša til umtalsveršrar minnkunar į bķlaeign og umferšarmagni. Sjįlfkeyrandi leigubķlar munu veita strętó harša samkeppni, žar eš žeir aka beint frį dyrum aš įfangastaš og verša samkeppnisfęrir ķ verši, ef nokkrir faržegar deila meš sér kostnaši. Žessi feršamįti myndi vera sérlega hentugur fyrir feršir til og frį vinnu. Įskrift aš slķkum feršum myndi lękka veršiš enn frekar.

Lokaorš

Aš öllu samanlögšu tel ég aš 70 milljarša fjįrfesting ķ borgarlķnu verši óhagkvęm. Jafnvel žó aš fjįrfestingin myndi reynast hagkvęm, žį eru fjįrveitingar takmarkašar og įlitlegustu kostirnir ķ uppbyggingu samgöngumannvirkja eiga aš fara fremst ķ forgangsröšina."

Hér eru orš ķ tķma töluš og męttu sveitarstjórnarmenn ķ nįgrannabyggšum Reykjavķkur taka žau til sķn en vara sig į aš lįta stórveldin ķ Reykjavķk taka frį sér sjįlfstęša hugsun.

Ég hef žó einu viš aš bęta alla žessa umręšu um sjįlfkeyrandi bķla. Ég kęri mig ekkert um sjįlfkeyrandi bķla. Ég er meš bķladellu og ég nżt žess aš keyra minn bķl žangaš sem ég vil fara. Aš finna fjörtök stinn ķ bķlnum mķnum er žaš sem ég fę kikk śt śr. Spżta ķ og bremsa, žaš er lķfiš. Mér er alveg nóg aš geta lįtiš Tesluna hjįlpaš manni viš aksturinn ef mašur žarf aš vera ķ sķmanum til dęmis(ho ho), žaš er fyrirbyggjandi ašstoš og getur foršaš óhöppum.

En ķ almįttugs bęnum, hlķfum okkur viš žessum brjįlušu léttlestahugmyndum ķ gegn um göng um nešanjaršarfljót innan ķ virku eldfjalli eins og er aš finna į Reykjanesinu. Nóg er vitleysan samt žó Borgarlķnulestin bętist ekki viš.


Hverjir eiga aš rįša?

hér į Ķslandi, hęlisleitendur eša viš.

Eru ekki einhverjir hęlisleitendur hreinlega tżndir hérlendis? Höfum viš algera yfirsżn yfir žennan mįlaflokk?

Svona er įstandiš ķ Noregi:

"

Mik­il umręša hef­ur veriš ķ norsk­um fjöl­mišlum ķ vik­unni um um­deild um­męli Sylvi List­haug, rįšherra inn­flytj­enda- og ašlög­un­ar­mįla (FrP), sem lét hafa žaš eft­ir sér aš tķma­bęrt vęri fyr­ir Nor­eg aš vķkja mann­rétt­inda­sįtt­mįla Evr­ópu til hlišar og loka žį 1.600 hęl­is­leit­end­ur, sem synjaš hef­ur veriš um hęli, inni žar til žeim er komiš śr landi.

„Ég tel aš viš eig­um aš lįta reyna į žessa [alžjóša]sįtt­mįla. Einkum og sér ķ lagi mann­rétt­inda­sįtt­mįli Evr­ópu er įskor­un fyr­ir žį mögu­leika sem hvert land hef­ur til aš tryggja ör­yggi eig­in borg­ara,“ sagši List­haug ķ sam­tali viš NRK og vitnaši ķ nż­lega at­b­urši ķ Barcelona. Rįšherra benti į aš frį žvķ ķ janś­ar 2015 hefšu 564 lįtiš lķfiš ķ hryšju­verk­um ķ Evr­ópu. „Žetta er fólk sem kęr­ir sig koll­ótt um eigiš lķf og annarra. Žaš drep­ur sjįlft sig og ašra. Til aš męta žessu žurf­um viš aš grķpa til nżrra ašgerša og ein af žeim er aš hafa stjórn į žvķ hverj­ir eru ķ Nor­egi,“ sagši List­haug aš lok­um."

Noršmenn hafa įhyggjur žrįtt fyrir aš žeir séu miklu skilvirkari en okkar yfirvöld sem hafa ekki veriš talin sérlega skilvirk ķ afgreišslum meš žeim afleišingum aš hęlisleitendur hrśgast upp meš tilheyrandi vandamįlum. Hér śir og grśir af žessu fólki innan um almenning. Fólk er hinsvegar ekki spurt hvaš žvķ finnist um žetta fyrirkomulag.Žaš er elķtan śr 101 sem ręšur för.

Žaš eru 25.000 śtlendingar viš vinnu hérlendis. Žaš er ekkert nema įgętt. En žaš į aš vera okkar val hverjir fį aš koma hingaš ķ atvinnuleit. Ekki val einhverra śti um vķša veröld sem eru ekkert endilega aš leita sér aš vinnu heldur aš betri tilveru meš kost og logi į okkar kostnaš.Žaš er ekki žaš sem okkur vantar mest.

Žaš eru ekki almennir ķslenskir kjósendur rįša för ķ innflytjendamįlum landsins  heldur einhver óžekktur hópur sérsinna.Nafnlaus og andlitslaus hópur.

Hverjir eiga annars aš rįša mįlum į Ķslandi śr žvķ aš Alžingi gerir žaš ekki?


Thedda hęttir į žingi

og gerir athyglisverša grein fyrir įstęšunum.

Hśn segir hreint śt eins og til dęmis Davķš Oddsson hefur margoft bent į įšur, aš embęttavaldiš og faglegir įlitsgjafar hafi dregiš allt vald śr höndum hinna lżšręšislegu fulltrśa į Alžingi. Alžingi sé oršiš aš stimpilpśša framkvęmdavaldsins og embęttakerfisins. Ekkert mįl komi annars stašar frį og Alžingi sé einungis oršiš aš mįlstofu. Fyrir löngu hefur Alžingi gengiš fram af kjósendum meš blindandi afgreišslu į ESB tilskipunum žar sem hverskyns vitleysu er ausiš yfir žjóšina hvort sem žaš gengur i berhögg viš hagsmuni hennar ešur ei. Oftar til mikils kostnašarauka fyrir žjóšina žar sem um er aš ręša algert óžarfa aukiš flękjustig mįlaflokka, sem ekki eiga viš į Ķslandi vegna smęšarinnar eins og til dęmis ašskilnaš framleišslu og sölu ķ orkumįlum og fleira mętti nefna til.

Lįgur žröskuldur inn į Alžingi hefur skilaš žangaš inn allskyns ruslarališi śr smįflokkum sem ekkert hafa til mįlanna aš leggja nema einskisnżtan kjafthįtt. Žaš er virkilega fįtt um alvörufólk oršiš į Alžingi en mun meira af innantómu glamurliši sem engu skilar nema kostnaši og tķmasóun.

Allt žetta sér Theódóra Žorsteinsdóttir lögfręšingur śr Kópavogi og segir af sér žingmennsku fyrir bęjarmįlin žar sem henni finnst aš einhver verk séu aš vinna.

Žetta eru athyglisverš tķšindi og ķhugunarverš. Viš Ķslendingar veršum virkilega aš huga aš žvķ į hvaša braut ęšsta stjórn rķkis okkar er. Nżjustu tķšindi śr Framsóknarflokknum til dęmis stašfesta žaš sem marga hefur grunaš, aš frjįls hugsun eigi vķša undir högg aš sękja og skošanakśgun fįrra śr rétttrśnašarhópum rįši allt of miklu um framkvęmd mįlaflokka. Til dęmis er lķklegt aš rekstur mįlflokksins um hęlisleitendur og flóttamenn sé aš verulegu leyti framkvęmdur ķ andstöšu viš meirihluta kjósenda, sömuleišis Schengen ašildin , vegabréfaeftirlitiš  og fleiri regluverk.

Žetta eru vissulega tķšindi aš fį žessa einkunnagjöf til Alžingis aš Thedda skuli bara hętta žar sisona. 

 


Žar fauk frelsi Framsóknar

til mįls og meininga.

Sveinbjörgu Birnu var sparkaš śr Framsóknarflokknum fyrir aš vilja minnast į žau mįl sem ekki mį. Mįlefni hęlisleitenda og mešferš žeirra.

Žeir frekar örfįu sem kalla sig logandi netheima fóru hamförum yfir oršunum sokkinn kostnašur og félagarnir ķ Framsókn hentu oršatiltękiš a lofti eins og hér vęri sjįlf frumspekin komin. Sveinbjörg hafši žó ekki annaš til saka unniš en aš spyrja hvort mįlum vęri ekki betur fyrir komiš ķ skóla meš ašgreiningu fyrir hęlisleitendur meš hagsmuni allra fyrir augum.

Rétttrśnašarelķtan og eitthvaš fyrirbrigši sem kallast ungir Framsóknarmenn gengu af göflunum. Gušfinna sį tękifęri sitt til aš velta pólitķskri fóstru sinni af stalli og hirša sętiš hennar.Siguršur dżralęknir sagši svona hugleišingar Sveinbjargar óleyfilegar ķ Framsóknarfloknum og žvķ yrši hśn aš kvešja og žurrkaši af sér flokkstįrin yfir brottfallinu.

Sveinbjörg var aš tala um žaš vandmįl sem viš blasir allri žjóšinni. Stefna Žorgeršar Katrķnar um skóla įn ašgreiningar hefur haft hrikalegar afleišingar fyrir alla menntun ķslenskrar ęsku. Stórir hópar koma ólęsir og óreiknandi upp śr grunnskólanum.

Orsökin er aušvitaš svo višblasandi aš varla žarf aš ręša hana frekar. Fólk er ekki skapaš eins né hefur žaš sömu hęfileika. Skipan ķ bekki eftir nįmsgetu myndi skila miklu fleira hęfu fólki en nśverandi staglkerfi tossabekkja getur gert. Žjóšfélagslegur įvinningur ętti aš vera mešalsnotrum  augsżnilegur. En elķtunni aušvitaš ekki.

Žegar allt er mišaš viš lęgsta samnefnara veršur įrangurinn eftir žvķ. Sveinbjörg vildi ašeins ręša žessa augljósu stöšu en žar fór sem fór. Einkaleyfi elķtunnar į vissum mįlaflokkum er ķ fullu gildi innan Framsóknar sem og ķ 101 nśmeri vinstrimennskunnar 

Žaš hefur žvķ fękkaš um eina skynsama Framsóknarrödd og voru žęr žó ekki of fjölmennar fyrir. Lķklega er žetta banabiti flokksins ķ Reykjavķk og ekki vitaš hvort margir muni syrgja žaš ķ sjįlfu sér. En hvaš gerist nęst?

Manni veršur ósjįlfrįtt hugsaš til Ingu Sęland og hennar įhersla ķ mįlefnum hęlisleitenda, afstöšu til moskubygginga og flugvallarins. Tengslin viršast blasa viš. Öflugt framboš žessara kvenna getur gert strik ķ reikninginn nęsta vor. Ekki hefur komiš fram neitt öflugt śtspil af hįlfu Sjįlfstęšisflokksins sem bendir til stórfjölgunar fulltrśa hjį žeim flokki. Žaš eru žvķ sęti į lausu viš Borgarstjórnarboršiš.

Einaršur mįlfutningur Sveinbjargar į vegum Framsóknarflokksins og flugvallarvina sem dugši sķšast  viršist allavega ekki verša ķ framboši aš vori.

 

 


Hvaš gengur manni til?

eins og prófessor doktor Žorvaldi Gylfasyni aš skrifa svona grein um gistižjóš sķna Bandarķki Noršuramerķku, sem hefur boriš  hann sjįlfan į höndum sér viš sķna virtustu hįskóla og stofnanir.

"Bill O’Reilley, žį fręgasti sjónvarpsmašur Fox-stöšvarinnar, sagši ķ vištali viš Trump forseta ķ febrśar leiš: „Pśtķn er moršingi.“Forsetinn svaraši: „Žaš er fullt af moršingjum. Viš erum meš fullt af moršingjum. Helduršu aš landiš okkar sé svona saklaust?“

Žaš er saga til nęsta bęjar aš forseti Bandarķkjanna leggi land sitt aš jöfnu viš Rśssland sem réttarrķki.

Morš į blašamönnum eru sjaldgęf ķ Bandarķkjunum sem betur fer en algeng ķ Rśsslandi.Į vefsetri samtaka blašamanna ķ New York, Committee to Protect Journalists, kemur fram aš frį 1992 hafa 38 blašamenn veriš myrtir ķ Rśsslandi į móti fjórum ķ Bandarķkjunum eins og ég lżsti į žessum staš fyrir viku. Bandarķskir blašamenn žurfa samt aš fara varlega.

Blašamašurinn og rithöfundurinn Jane Mayer birti langa ritgerš ķ New Yorker og sķšan bók, Dark Money, um bręšur tvo, Charles og David Koch, sem hafa lįtiš mjög aš sér kveša ķ undirheimum bandarķskra stjórnmįla sķšustu įr.. Mayer varš žess įskynja nokkru sķšar aš bręšurnir höfšu rįšiš einkaspęjara til aš leita aš óžęgilegum upplżsingum um hana eša ljśga ella einhverju į hana. Žeir reyndu aš bera į hana ritstuld, en atlagan geigaši.

Kęrleiksheimili ķ Kansas

Bręšurnir eru fjórir. Fašir žeirra, Fred Koch, rak olķuvinnslu, starfaši um hrķš ķ Žżzkalandi žar sem hann hjįlpaši til viš aš smyrja strķšsvél nasista enda hallur undir Hitler og var oršinn rķkastur allra ķ Kansas žegar hann dó 1967. Hann hafši lesiš efnaverkfręši ķ Tęknihįskólanum ķ Massachusetts (MIT). Žaš geršu einnig yngstu synir hans žrķr, Charles, David og William, en elzti bróširinn Fredrick kaus heldur aš lesa heimspeki o.fl. ķ Harvard. Yngri bręšurnir reyndu aš fjįrkśga hinn elzta meš žvķ aš hóta žvķ aš segja föšur žeirra aš hann vęri samkynhneigšur og žeir brutust inn hjį honum ķ leit aš sönnunargögnum. Atlagan geigaši, en faširinn skrifaši hann samt śt śr erfšaskrįnni og gerši heldur sérstaklega upp viš hann žar eš hann taldi hann žjófóttan, en Fredrick sagšist sjįlfur hvorki vera samkynhneigšur né žjófur.

Eftir lįt föšurins hófust eitruš mįlaferli milli bręšranna žar sem Fredrick og William töldu Charles og David hafa svikiš sig um stórfé žegar sķšar nefndu keyptu fyrr nefndu śt śr fjölskyldufyrirtękinu į hóflegu verši svo notaš sé oršalag Rķkisendurskoš- unar um einkavęšingu bankanna hér heima. Bręšurnir tölušust ekki viš eftir žaš nema Charles og David eru enn mestu mįtar. Žeir fengu fleira en efnaverkfręši ķ vöggugjöf frį föšur sķnum, t.d. višskiptavit og stjórnmįlaskošanir. (Móšir žeirra er sjaldan nefnd til sögunnar; žeir įttu móšur.)

Bręšurnir gįfu sig aš öfgasamtökum yzt į hęgri vęng stjórnmįlanna (skattlagning er žjófnašur, eftirlit er ofbeldi, umhverfisvernd er óžarfi, loftslag fer ekki hlżnandi o.s.frv.).David var m.a.s. varaforsetaframbjóšandi Frjįlshyggjuflokksins 1980, en lķtiš fylgi flokksins sannfęrši bręšurna um aš vęnlegra vęri og hampaminna aš kaupa stjórnmįlamenn ķ kippum en reyna aš sannfęra kjósendur. Žeir hafa ę sķšan ausiš ómęldu fé ķ frambjóšendur Repśblikanaflokksins o.fl.

Tęring ķ boši Hęstaréttar

Žegar Barack Obama var kjörinn forseti Bandarķkjanna 2008 settu Koch-bręšur kosningavél sķna į fulla ferš įsamt fįeinum öšrum aušmönnum sem margir höfšu komizt ķ kast viš lögin, einkum umhverfisverndarlög. Žannig varš tebošshreyfingin til, hreyfing sem hristi rękilega upp ķ Repśblikanaflokknum meš žvķ aš żta til hlišar hófsömum flokksmönnum til aš rżma fyrir frumskógaķhaldi. Barįttan skilaši sigri repśblikana ķ kosningunni til fulltrśadeildar žingsins 2010 og til beggja žingdeilda 2014 og hafa žeir haft meiri hluta ķ bįšum deildum frį 2014. Kochbręšur studdu žó ekki Donald Trump ķ forsetakjörinu 2016.

Straumhvörfin 2010 eiga sér žį einföldu skżringu aš žaš įr létti Hęstiréttur Bandarķkjanna öllum hömlum af fjįrframlögum til stjórnmįlastarfsemi į žeirri forsendu aš fyrri hömlur feli ķ sér mįlfrelsisskeršingu. Žessi dómur gerši fįmennum hópi aušmanna kleift aš taka sér bošvald yfir auknum fjölda žingmanna. Žess vegna munaši ekki nema hįrsbreidd aš žingiš įkvęši um daginn aš svipta 24 milljónir Bandarķkjamanna nżfengnum heilbrigšistryggingum til aš fjįrmagna skattalękkun handa aušmönnum.

Žetta skżrir aš hluta hvers vegna Bandarķkin teljast ekki lengur vera óskoraš lżšręšisrķki į vištekna kvarša stjórnmįlafręšinga.Ę fleiri fręšimenn lżsa Bandarķkjunum sem fįręšisrķki (e. oligarchy) frekar en lżšręšisrķki. Fęstir telja žó rétt aš kalla Bandarķkin žjófręšisrķki (e. kleptocracy) lķkt og t.d. Rśssland og żmis önnur lönd žar sem haršdręgir hagsmunaseggir hafa sölsaš undir sig nįttśruaušlindir eša önnur hlunnindi į kostnaš almennings.

Fyrrverandi sišameistari Hvķta hśssins hefur žó nżlega varaš viš hęttunni į aš sś nafngift kunni aš festast viš Bandarķkin. Heilbrigš fjįrmögnun stjórnmįlastarfsemi žarf aš lśta skżrum takmörkunum og ströngu eftirliti.

Hömlulaus fjįrframlög til stjórnmįlamanna og flokka grafa undan lżšręši og ógna velferš almennings eins og reynsla Bandarķkjanna vitnar um."

Prófessorinn heldur žvi fram aš bśiš sé aš kaupa upp lżšręšiš ķ Bandarķkjunum af žjófagengjum į borš viš Koch-arana af žvķ aš heimilt sé aš styrkja stjórnmįlahreyfingar meš fé aš vild.  Einmitt andstęša žesss sem hér er gert žar sem stjórnmįlaspillingin er rķkisvędd. En skrķbentar eins og prófessorinn sękja sér fé ķ hendur aušmanna til aš skrifa róg um pólitķska andstęšinga, erlend rķki og löglega kjörin yfirvöld. Nema žegar kemur aš flokki fjįrmįlarįšherra, žį eru reglur um framlög hafšar sem hentar og framlög frį mönnnum meš fortķš eins og prófessorinn vammlausi finnst slęm ķ öšrum rķkjum veriš talin ķ góšu lagi. En Žorvaldur lętur slķkt afskiptalaust vęntanlega žar sem Sjįflstęšisflokkurinn kemur žar ekki viš sögu.

Ekki hefur įlit mitt į prófessornum meš löngu lofgreinina um sjįlfan sig (https://notendur.hi.is/gylfason/shortcv.html) aukist viš žennan lestur.

Hvaš gengur manni annars til aš skrifa svona um vinažjóš Ķslendnga?


Sjįlfstęšismašur talar

 žegar Óli Björn skrifar ķ Mogga ķ dag:

"Hafi einhver efast um trygglyndi Vinstri gręnna viš sósķalismann hefur efinn örugglega horfiš lķkt og dögg fyrir sólu um lišna helgi.

Bošskapur Katrķnar Jakobsdóttur, formanns flokksins, į flokksrįšsfundi var skżr og įgętlega meitlašur. Hękka skal skatta og auka umsvif rķkisins undir slagoršum réttlętis og aukins jöfnušar: „Vaxandi misskipting gęšanna sprettur beinlķnis af žvķ efnahagskerfi og žeim pólitķsku stefnum sem hafa veriš rįšandi undanfarna įratugi og nś er svo komiš aš sķ- fellt fleira fólk er fariš aš finna fyrir žvķ.“ Katrķn Jakobsdóttir kemur hreint fram. Hśn vill bylta žjóš- félagsgeršinni – stokka upp efnahagskerfiš ķ takt viš kennisetningar sósķalista.

Męlikvarši réttlętis og velferšar

Į flokksrįšsfundinum undirstrikaši Katrķn stefnu Vinstri gręnna ķ skattamįlum sem birtist ķ tillögum hennar viš afgreišslu fjįrlaga yfirstandandi įrs. Vinstri gręn voru andvķg žvķ aš fella nišur milližrep ķ tekjuskatti, sem komu fyrst og fremst óbreyttu launafólki til góša. Endurvekja įtti eignarskatt undir hatti aušlegšarskatts, sem vinstri stjórn Samfylkingar og Vinstri gręnna setti į tķmabundiš og lagšist žungt į eldri borgara og sjįlfstęša atvinnurekendur. Tillögur Vinstri gręnna fólu ķ sér hękkun żmissa annarra gjalda og skatta, sem einstaklingar og fyrirtęki hefšu žurft aš bera. Hugmyndafręši vinstri manna – sósķalista – gefur ekkert fyrir žjóšfélag frjįlsra einstaklinga sem eru fjįrhagslega sjįlfstęšir.

Męlikvarši velferšar og réttlętis męlir umsvif rķkisins. Ķslenskir vinstri menn – lķkt og skošanabręšur žeirra ķ öšrum löndum – byggja į žeirri bjargföstu trś aš rķkiš sé upphaf og endir allra lķfsgęša. Aukin umsvif rķkis og annarra opinberra ašila er markmiš ķ sjįlfu sér en ekki ašeins ęskileg.

Öfundsverš einföld svör

Į margan hįtt eru sanntrśašir vinstri menn öfundsveršir. Svörin eru alltaf einföld – lausnaroršiš er rķkiš. Į mešan viš hęgri menn leitum leiša til aš stękka žjóšarkökuna hafa sósķalistar engar įhyggjur, ašrar en žęr aš tryggja aš rķkiš taki stęrstu sneišina. Hlutfallsleg stęrš kökusneišarinnar skiptir vinstri menn meira mįli en stęrš kökunnar. Ķ huga žeirra er mikilvęgara aš rķkiš taki 50% af 2.000 milljarša landsframleišslu en 40% af 3.000 milljarša köku.

Hinn sósķalķski męlikvarši velferšar er einfaldur. Ķ sósķalķsku žjóšskipulagi er velferšin talin meiri ef sneiš rķkisins er 50% og 1.000 milljaršar en žegar sneišin er „ašeins“ 40% og 1.200 milljaršar. Meš öšrum oršum: Velferš, réttlęti og jöfnušur er meiri eftir žvķ sem hlutfallsleg stęrš kökusneišar rķkisins er stęrri. Engu skiptir žótt kakan sé minni. Hugmyndafręši Vinstri gręnna og annarra sannfęršra sósķalista leggur įherslu į aš „jafna“ lķfskjörin, jafnvel žótt lķfskjör allra versni. Jöfnušur eymdarinnar er betri en misskipting velmegunar.

Góšhjartašir aušmenn

Velviljašir aušmenn hafa tileinkaš sér męlikvarša sósķalista ķ barįttu sinni fyrir öflugra og betra heilbrigšiskerfi. Krafan um aš 11% af landsframleišslu renni til heilbrigšismįla er gerš į grunni hins sósķalķska męlikvarša.

Góšhjartašir efnamenn hafa sannfęrt sjįlfa sig og marga ašra um aš heilbrigšiskerfiš sé betra og öflugra žegar til žess renna 11% af 2.000 milljarša landsframleišslu en 8,3% af 3.000 milljarša köku. Žaš viršist aukaatriši – raunar verra – aš heilbrigšiskerfiš fįi 30 milljöršum meira ef kakan er stęrri og hlutfalliš lęgra. Į męlikvarša hlutfallsins skiptir engu hvort almenningur – skattgreišendur – fęr betri žjónustu ķ samręmi viš aukna skattheimtu.

Gęši žjónustu eru aukaatriši – allt snżst um stęrš kökusneišarinnar. Meš sama hętti skiptir litlu hvernig fariš er meš eignir rķkisins, og įhyggjur af žvķ hvernig žęr nżtast landsmönnum eru taldar merki um annarlegan tilgang.

Kannski?

Ég skal višurkenna aš ég hef og mun lķklega aldrei skilja hugmyndafręši sósķalista.En žaš er ašdįunarvert aš enn sé til fólk sem af einlęgni berst fyrir žjóš- skipulagi sósķalismans. Žaš er eitthvaš heillandi viš žrautseigju og stašfestu žeirra sem neita aš horfast ķ augu viš söguna.

Kannski hafa žeir rétt fyrir sér. Kannski hefur ekki veriš stašiš rétt aš innleišingu sósķalismans fram til žessa og žvķ hafa lönd sem eru rķk af nįttśruaušlindum veriš gerš gjaldžrota – sķšast Venesśela.

Žau mistök ętla ķslenskir sósķalistar ekki aš endurtaka heldur byggja upp fyrirmyndarrķkiš sem engum hefur tekist.

Kaldhęšnari menn en ég gętu aušvitaš haldiš žvķ fram aš allt sé žetta innihaldslaust hjal – umbśšastjórnmįl meš safni fallegra orša og frasa. Ķslendingar fengu aš kynnast jöfnuši og réttlęti vinstri manna įriš 2009, žegar eitt fyrsta verk hreinręktašrar vinstri stjórnar var aš skerša lķfeyrisgreišslur eldri borgara og öryrkja. Launafólk žurfti aš sętta sig viš aš skattmann fęri dżpra ķ vasa žeirra og lķfskjörin žannig rżrt meira en oršiš var.

En žessari sögu er ef til vill jafn aušvelt aš afneita og sögu sósķalista og žjóšfélagstilrauna žeirra ķ öšrum löndum. Alveg eins og vinstri menn lifa ķ žeirri von aš allir séu bśnir aš gleyma tilraun žeirra til aš lįta verkamanninn, kennarann, bóndann, afgreišslukonuna og ašra launamenn, standa undir skuldum einkabanka, enda veriš aš „bera burt syndir heimsins, eins og sagt var um Jesś Krist“. 

Óli Björn er Sjįlfstęšismašur samkvęmt žvķ sem Sjįlfstęšisstefnan lagši fyrir 1929. Žvķ fylgdum  viš Sjįlfstęšismenn lengi vel af sauštryggš.  En skyldi Landsfundur Sjįlfstęšisflokksins velja forystumenn ķ nóvember samkvęmt innri sannfęringu žeirra eša bara žį sem prédika popślķsma feminķsta, fatlaša, fįtęklinga,hęlisleitenda,alžjóšahyggju,unglinga og lįntakenda?

Munu  Sjįlfstęšismenn į žeim fundi kjósa eftir sannfęringu eša samręndum fyrirskipunum forystumanna?


Af hverju žarf ég aš borga?

fyrir stjórnmįlaflokka sem ég žoli alls ekki?

Af hverju į ég aš borga meš Helga Magnśsskyni  fyrir blašriš ķ Bensa? Mašurinn hefur ekki sagt orš af neinu sem ég vil sjį ķ pólitķk heldur blašraš śt og sušur um hluti sem ég er algerlega andsnśinn? Bjarni fręndi hefur svo ekki viš aš bera bulliš til baka ķ blöšum og śtvarpi. Eša žį bulliš ķ Katrķnu Jakobsdóttur ķ Borgarfirši? Allt saman ein steypa sem ég vil hvergi nįlęgt koma. En ég į borga henni fyrir bulliš.

Af hverju mį ég ekki velja žį stjórnmįlaflokka sjįlfur sem ég styš? 

Heybrękur ķ Sjįlfstęšisflokknum létu žaš yfir sig ganga į sinni tķš af vorkunnsemi aš samžykkja björgunarašgeršir fyrir litlu ljótu flokkana til vinstri. Žessu žarf aš nį til baka og koma stjórnmįlaflokkum alfariš af kostnaši rķkisins og į framfęri félagsmanna.  Žaš blasir viš aš žessu hefur ekki fylgt nema spilling og žjófnašur fyrir opum tjöldum og aušvitaš fylgishrun Sjįlfstęšisflokksins sem von var fyrir heimskuna.

Burt meš spillinguna og flokkana af framfęrslu fólksins ķ landinu. Leyfum kjósendunum aš rįša hvaša klķkur žaš styšur.


Réttarrķkin og viršing mannslķfa

eru aš sżna sig fyrir okkur saušsvörtum. Mér finnst vanta į įherslur fréttamišlanna žegar fjallaš er um mannslķf. Žau eru ekki lögš aš jöfnu heldur viršist sölumat frétta rįša för.

Ķ ķslenskum fjölmišlum er okkur bošiš upp į dag eftir dag myndir af skķtugu handklęši sem okkur er sagt aš innan ķ sé Tómas Möller Gręnlendingur sem aš yfirgnęfandi lķkum er sekur um svķviršilegt morš. Einhvern gęti langaš aš banka žetta  handklęši duglega aš utan ef fęri gęfist.

Fyrir hverja er žessi sżning. Varla fyrir ašstandendur eša reiša žjóšina. Frekar fréttakaupendur?

Tómasi er aušvitaš heimilt aš ljśga hverju sem er fyrir rétti til varnar sér og veršur ekki gerš aukin refsing fyrir.  En af hverju er veriš aš hafa fyrir žvķ aš hafa lygarnar eftir honum ķ fréttum. Mašurinn er ķ naušvörn og ętti aš vera aš horfast ķ augu viš daušarefsingu aš margra mati. Slķkir  menn ljśga skiljanlega ķ von um aš sleppa viš gįlgann. Er hans lķf svona rosalega dżrmętt mišaš viš mörg önnur sem tapast daglega aš kosta öllu žessu til?

Ķ Danmörk er Madsen milljóneri fyrir rétti og įsakašur um manndrįp af gįleysi žar sem sś sem fyrir varš er  loksins fundin. Hefur lķk hennar veriš stykkjaš nišur og hent ķ sjóinn śr kafbįt Madsens. Er žetta ekki farsi ?

Tugir barna uršu fyrir bombum ķ gęr sem ętlašar voru ISIS ķ Ķrak. Ekkert mįl?

Til hvers er veriš aš veita žessum Tómasi og žessum Madsen alla žessa athygli žegar žeir eru gripnir nęsta blóšugir upp aš öxlum? Af hverju žora réttarrķkin ekki aš beita daušarefsingum ķ staš žess aš ala śrhrök į kostnaš žolenda višbjóšslegra morša?  Gott fólk žjįist allsstašar vegna fjįrskorts?

Eru réttarrķkin į réttum leišum?

 

 

 


« Fyrri sķša | Nęsta sķša »

Höfundur

Halldór Jónsson
Halldór Jónsson

verkfræðingur, flugdellukall, tennis-og badmintonspilari

-ekki góður í neinu af þessu-

Heimsóknir

Flettingar

  • Ķ dag (11.5.): 396
  • Sl. sólarhring: 803
  • Sl. viku: 5551
  • Frį upphafi: 3190753

Annaš

  • Innlit ķ dag: 326
  • Innlit sl. viku: 4728
  • Gestir ķ dag: 304
  • IP-tölur ķ dag: 290

Uppfęrt į 3 mķn. fresti.
Skżringar

Eldri fęrslur

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband