Leita ķ fréttum mbl.is

Bloggfęrslur mįnašarins, įgśst 2019

Styrmir segir enn:

"Į menningarnótt ķ Reykjavķk ķ gęr var fólk į vegum Orkunnar okkar į ferš ķ mišbęnum aš tala viš žį, sem įhuga höfšu į um orkupakkann. Tvennt vakti athygli:

Ķ fyrsta lagi aš langflestir žeirra, sem viš var talaš höfšu gert upp hug sinn og voru andvķgir samžykkt hans.

Ķ öšru lagi hvaš fólk var vel aš sér, hafši greinilega fylgzt meš umręšum og sett sig inn ķ mįliš.

Žetta er vķsbending um aš andstęšingar orkupakkans hafi nįš til fólks meš mįlflutningi sķnum eins og reyndar mikil ašsókn aš fundum Mišflokksins ķ Sušurkjördęmi um mįliš hafi lķka sżnt fyrr ķ vikunni.

Margir veltu lķka fyrir sér hvaš mundi gerast ef žingmenn hefšu andstöšuna aš engu og samžykktu pakkann.

Pólitķkin er aš breytast. Vęgi flokkanna er aš minnka en įhrif žverpólitķskra samtaka um einstök mįlefni aš aukast."

Sé vęgi flokkanna aš minnka sé žį ekki bara ķ lagi aš hunza vilja flokksmanna, žeir hafi hvort sem er ę minna um mįlin aš segja?  Žaš er bara nśiš og stundarupphafningin sem sem gildi?

Den tid- den sorg meš kosningar?

Eša  mį svo tślka orš Styrmis?

 


Rśssagasiš

er greinilega įvanabindandi fyrir Žjóšverja.

Vindmyllubyggingar eru hęttar aš aukast žar ķ landi, ašeins 287 MW bęttust viš į fyrsta helmingi įrsins 2019.

Hvaš žżšir žetta fyrir hamfarahlżnunina hjį henni  Merkel Žżzkalandskeisara og aukins CO2 śtblįsturs ķ Žżzkalandi?

Hverju lofaši hśn henni Katrķnu og hvaš žżddi allt žetta  ballyhó sem nżlokiš er hér ķ Višey og į Žingvöllum?  

Hvernig rķmar žessi aukni śtblįstur Žżzkalands viš lokun kjarnorkuveranna 2022 eins og Merkel lofaši? Hugsanlega verša Frakkar bśnir aš byggja nęg kjarnorkuver viš landamęrin til aš ekki verši straumlaust ķ Ruhr?

2022 veršur Merkel farin frį og ekki munu allir sakna hennar fyrir žęr rįšstafanir ķ innflytjendamįlum sem eftir hana liggja. En viš Ķslendingarnir sitjum uppi meš gręnu kolefnisskattana hennar Katrķnar Jakobs eftir sem įšur. 

 

En okkar naušsynlega śtblįstursaukning er tryggš meš auknu flugi bęši okkar og hersins sem og sķfellt fleiri rįšstefnum sem embęttismenn okkar žurfa aš sękja erlendis vegna skorts į einangrunarhyggju.

Žó aš viš höfum  ekkert Rśssagas žį höfum viš nęga olķu og bensķn L.s G..  Og žar sem svo lķtiš af vatnsvirkjunum er ķ nżtingarflokki og engar vindmyllur byggjum viš af žvķ aš henni Lovķsu ķ sumarbśstašnum finnst žęr svo ljótar og hįvašasamar į kyrrum kvöldum, žį brennum viš bara meira af jaršefnaeldsneyti en nokkru sinni fyrr. Og 60.000 tonna kolainnflutningur Steingrķms Jóhanns fyrir noršan er ķ góšum gķr og getur bara aukist.

Skyldi jaršefnaeldsneytiš, Rśssagasiš, flugiš og einkabķllinn ekki ekki vera meira įvanabindandi en margir vinstrimenn og  umhverfissinnar halda?  

  


Vond tķšindi af Trump og Pśtķn

Rśssar hafa klagaš ķ Öryggisrįšiš tilraun Bandarķkjanna meš millivegalengdarflaug sem fer ķ bįga viš gamla samninginn žeirra Reagan og Gorbasjefs.

Lavrov er vonsvikinn yfir žessu sem hann segir aš boši ekkert gott. Trump segir aš samningurinn sé śreltur žar sem nżjustu vopn Rśssa falli ekki undir hann en virki eins og žau gömlu bönnušu.

Vonandi nį žeir Trump og Pśtķn aš semja upp į nżtt įšur en nżtt brjįlęšiskapphlaup hefst.Nógir eru lķklega hvatamennirnir bįšum megin lķnunnar eins og brjįlaši generįllinn ķ myndinni dr. Strangelove sem óskaši žess aš Kanar ęttu lķka heimsendaspremgju eins og Rśssarnir voru bśnir aš finna upp.

Heimsbyggšin į mikiš undir žessu tveimur mönnum. Sem betur fer er sį sem viš žekkjum sem Trump  skynsamur kaupmašur og algjör andstęša viš hatursintelligensķu prófessors doktors Žorvaldar Gylfasonar sem gengur fram af flestum žegar hann og Fréttablašiš fį ritflog um gįfnafar og eiginleika Trumps. 


Brjįlašur Bauni

skrifar skķt um Trump:

"Det kunne ikke vęre mere forkert – og måned efter måned er vi blevet bekręftet i, at Trump ikke bare mener, hvad han siger, nej, han er edderbankemig også villig til at kęmpe for sagen med alle tęnkelige og utęnkelige metoder, og intet slag er for lavt i hans kamp.

Da Trump i sin tiltrędelsestale sagde, at fra nu af er det altid og uden undtagelse ’America First! America First! America First!’, ja, der mente han det – og det har Vesten męrket lige siden. Pręsidentens foragt for Europas (gamle) demokratier er åbenlys:

Nato er spild af penge. EU er en taberorganisation. Tyskland er nogle snyltere. Den slags.

I denne uge er det så Danmarks tur til at få en overhaling – og den måtte selvfųlgelig komme:

Trumps bizarre forslag om at ville kųbe Grųnland ville, dengang verden var normal, vęre blevet fejet af banen som, ja, absurd, men i dag er det en del af den globale uorden fra ham, vi kalder lederen af den frie verden. Der er kun en god ting ved pręsidentens idioti i denne uge:

Endelig forstår hele Danmark, at Trump er crazy.

Det var på tide.

-----------------

David Trads (1967) er journalist, skribent og debattųr og tidligere folketingskandidat for Socialdemokratiet, forhenvęrende udviklingsdirektųr, Metro International. Indlęgget er alene udtryk for skribentens egne holdninger."

 

Žessi karl er danskur krati af algengustu og ekki skįrstu sort og skrifar į Altinget.

Seldu ekki Baunir Jómfrśareyjar į 19.öld? Alręmdir nżlendukśgarar og žręlasalar.  Žeim ferst Baununum.

Ég vildi sjį Trump gera Gręnlendingum tilboš um aš verša Fylki ķ Bandarķkjunum. Baunir hefšu žį ekkert meš mįliš aš gera.

 


Vinstri hręsni

birtist virkilega tęrt ķ grein fręnda mķns Gušmundar Andra Thorssonar ķ Fréttablašinu ķ dag:

"Mike Pence er öfgamašur sem kennir sig viš kristna trś en bošar fįbreytni, umburšarleysi, bókstafstrś og óttastjórnun. Ķ oršum sķnum og verkum hefur hann beitt sér gegn réttindum kvenna og hinsegin fólks.

Žó aš aušvitaš žurfi aš sżna embętti varaforseta Bandarķkjanna kurteisi hljóta gestgjafar Mike Pence aš taka į móti honum beinir ķ baki.

Žess er vonandi aš vęnta aš ķslenskir rįšamenn minni Pence į žaš veršmętamat į manneskjum sem samfélag okkar grundvallast į: viršingu og umburšarlyndi, frelsi einstaklingsins og sjįlfsįkvöršunarrétt fólks yfir eigin lķkama og lķfi.

Vonandi munu ķslensk stjórnvöld lķka fęra ķ tal viš hann žį mannvonsku sem lżsir sér ķ aš skilja börn frį fjölskyldum sķnum, og geyma viš óbošlegar ašstęšur. Og loks hljótum viš aš vęnta žess aš śtskżrt verši fyrir honum hvernig hamfarahlżnun ógnar lķfi į Jöršinni.

Nś er įriš 2019. Hafi Bandarķkjamenn einhvern tķmann veriš śtvöršur lżšręšis og mannréttinda ķ heiminum, sem svo sannarlega er umdeilanlegt, žį er žaš aš minnsta kosti lišin tķš. Herliš hér į landi meš Donald Trump sem ęšsta yfirmann er ekki til žess falliš aš vekja öryggiskennd.

Žarf ašild okkar aš Nató og žįtttaka okkar ķ alžjóšlegu samstarfi um varnir sjįlf krafa aš tįkna hernašarlega višveru Bandarķkjamanna hér? Varnarsamningurinn frį 1951 kann aš vera formlega enn ķ gildi en Bandarķkjamenn hęttu einhliša aš uppfylla hann įriš 2006. Žeir fóru. Viljum viš žį aftur?

Žó aš Ķslendingar eigi ašild aš Nató – og viš séum mörg sem teljum aš žjóšin eigi aš taka žįtt ķ alžjóšlegu samstarfi og gangast undir skuldbindingar sem žvķ fylgja – žį er ekki žar meš sagt aš Bandarķkjamenn eigi aš standa hér fyrir hernašaruppbyggingu, til aš styrkja stöšu sķna ķ kapphlaupi viš aš gręša sem mest į hamfarahlżnun Jaršar."

Hann sleppir žvķ nefnilega alveg aš Merkel Žżzkalandskeisari var algjör bandamašur Pence og Jóns Vals ķ fóstureyšingamįlum.Hśn er formašur ķ Kristilegum flokki.  Sķšasta setningin er svo augljóslega stašlausir stafir aš ég nenni ekki aš ręša hana. Og sama gildir um innganginn sem fjallar um skepnuskap Pence.

Vinstri menn eins og Gušmundur fręndi geta aldrei fjallaš nem um žį hliš mįla sem žeim hentar sjįlfum.

Žannig birtist mönnum vinstri hręsnin daglega.


Skynsemi

er aš finna ķ grein prófessors dr. Björns Rśnars Lśšvķkssonar ķ Morgunblašinu ķ dag. Hann er aš ręša fjįrhagsvandręši Landspķtalans.

Ég lagšist į gjörgęslu į Florida Hospital ķ 5 daga. Žjónustan var óašfinnanleg og allt ķ toppi. Reikningurinn var 3 milljónir dagurinn.

Ég lagšist svo į gjörgęsluna į Landspķtalanum ķ nęr 3 vikur og lķfi mķnu var bjargaš žar eins og ķ Florida. Reikningarnir eru bara smįvegis.Žjónustan og tęknin var ekki sķšri og įreišanlega er kostnašurinn ekki minni en ķ Florida.

Hveernig getur žaš veriš aš einhverjir embęttismenn ķ rįšuneytunum viti žaš fyrirfram hvaš kostar aš reka Landspķtalann į nęsta įri? Hvaš koma margir śtlendingar til landsins sem lenda žar inni? Hvaš vita žeir um žaš hvenęr ég veikist?

Eina sem pólitķkusarnir gera er aš žeir lįta žessa embęttismenn siga sér til aš skamma žį sem eru aš framkvęma žjónustuna frį degi til dags.Žessir ašilar hafa ekki hundsvit į neinu sem fram fer į spķtalanum.

Ég er ekki į móti žvķ aš reynt sé aš hagręša. En aš žessir ašilar skuli krefjast žess aš forstjórinn skuli eiga aš knékrjśpa fyrir žessu liši og jįta žaš į sig grįtandi og nišurlęgšur aš allt sem hann gerši sķšustu įr ķ skipulagningu sé bull og vitleysa og hann skuli nś hętta žvķ brušli sem žvķ fylgdi aš hafa yfirlękna og svo framvegis og žį verši allt ķ keyinu? B.S.

Ef aš kostnašurinn į Florida sem er lįtinn standa undir sér(žeir byrjušu ekki aš tala viš mig fyrr en žeir voru bśnir aš strauja kortiš mitt um milljón eša svo)žį ętti aš vera aušvelt aš margfalda sjśkrahśsdagana į landspķtala meš 3 milljónum og vita hvaš kemur śt.

Dr. Björn Rśnar og ašrir sérfręšingar geta vęntanlega gert žaš fyrir okkur. Sķšan mį spyrja hina śtvöldu embęttismenn ķ rįšuneytunum hver sé įstęšan fyrir mismuninum ef einhver veršur? Hvašan komi žeim öll žeirra vizka?

En dr.Björn Rśnar setur fram margt forvitnilegt fram ķ grein sinni.

Ég get til  dęmis haldiš žvķ fram meš reikniformślum Björns aš ég sé oršinn mörg hundruš žśsunda dollar virši eftir aš žaš er bśiš  aš framlengja mitt auma lķf um mörg įr. En enginn veit betur en ég aš śtkoman yrši stórkostlegt ofmat žar sem ég er ekki aš skila žjóšfélaginu neinu sem nemur og vęri žvķ trślega betur daušur hvaš žess hagsmuni varšar.

En ég er enn hér ašeins vegna Landspķtalans og lęknanna žar.Ég gęti aldrei greitt žann reikning ef hann vęri į Florid-skala.

 

Dr.Björn Rśnar skrifar:

"Žorsteinn Vķglundsson fer mikinn ķ nżlegri grein til Fréttablašsins. Žar heldur hann žvķ fram aš framlegš heilbrigšiskerfisins og sérstaklega Landspķtalans hafi dregist stórlega saman į undanförnum įrum.

Žar sem žingmašurinn viršist ekki vera nęgilega vel upplżstur um hlutverk og stöšu žjóšarsjśkrahśssins žį tel ég mikilvęgt aš benda į nokkrar mikilvęgar stašreyndir ķ ljósi villandi stašhęfinga hans.

Į žvķ tķmabili, sem žingmašurinn tiltekur, hafa gengiš ķ gildi kjarabętur og launaleišréttingar sem forstöšumönnum heilbrigšisstofnanna hefur gengiš erfišlega aš standa undir žar sem óhjįkvęmilega auknum śtgjöldum vegna žessara samninga hefur ekki veriš mętt meš sambęrilegu fjįrmagni til reksturs viškomandi stofnana.

Einnig veršur aš minna žingmanninn į aš tękjakostur žessara stofnanna var fyrir löngu oršinn śreltur, auk žess sem hśseignir žessara stofnana voru annašhvort ónżtar eša stórskemmdar vegna langtķma skorts į fjįrmagni til ešlilegs višhalds og rekstrar lķfsnaušsynlegs tękjabśnašar.

Af žessu leiddi aš stór hluti žess fjįrmagns sem žingmašurinn tiltekur hefur fariš ķ löngu tķmabęrar višgeršir og endurnżjun tękjabśnašar žessara stofnana og sérstaklega Landspķtalann, žar sem žeim fasa er hvergi nęrri lokiš.

Žvķ mišur hafa langflestir Ķslendingar žurft į žjónustu heilbrigšiskerfisins aš halda. Žeim er žvķ flestum vel kunnugt um mikilvęgi žess, auk žeirrar framlegšar sem žaš veitir bęši meš beinum og óbeinum hętti inn ķ ķslenskt hagkerfi į hverjum tķma.

Žaš er gömul mżta aš heilbrigšiskerfiš sé rekiš meš halla, stašreyndin er sś aš į hverju įri er hęgt aš reikna śt žann grķšarlega arš sem žessi hornsteinn velmegunar og farsęldar žjóšarinnar veitir beint inn ķ hagkerfiš. Langflest verk, ž.m.t. vištalsmešferšir, lyfjamešferšir, skuršašgeršir og almennar lżšheilsubętandi ašgeršir, hafa veriš ķtarlega kostnašargreind og nęr undantekningalaust eru žau rekin meš verulegum fjįrhagslegum įbata bęši fyrir žann einstakling sem žjónustuna fęr og hagkerfiš ķ heild sinni.

Žar er žį undanskilinn hinn félagslegi og samfélagslegi įbati sem bętt heilsa og heilbrigši žjóšar veitir hverju sinni.

Einn af žeim almennu męlikvöršum sem flest alžjóšleg višmiš notast viš er s.k. QALY. Žar er gengiš śt frį aš hvert eitt įr sem einstaklingur lifir viš ešlilega heilsu įn nokkurra inngripa sé 1,0 QALY. Śtreikningur į kostnaši hvers įrs sem einstaklingurinn nęr aš lifa žar sem bęši er tekiš til lķfsgęša og lķfslengdar hefur sķšan įhrif į śtreiknaša śtkomu hvers lęknisfręšilegs inngrips (ž.e. kostnašur hvers įrs).

Žannig hafa oršiš til heilsuhagfręšileg višmiš žar sem gengiš er śt frį žvķ aš öll QALY innan žeirra višmiša skili samfélaginu verulegum fjįrhagslegum og félagslegum įbata.

Almennt er gengiš śt frį žvķ ķ Bandarķkjunum aš mešferšir meš kostnašarhagkvęmni (costeffectiveness) innan USD 50- 100.000 fyrir hvert įunniš QALY skili slķkum markmišum.

WHO hefur sambęrileg skilmerki en žar er mišaš viš verga landsframleišslu (GDP) žar sem inngrip sem kosta minna en 3xGDP af höfšatölu séu aršsöm og žau sem séu minna an GDP m.v. höfšatölu verulega aršsöm.

Fjölmargar śttektir hafa veriš geršar į gęšum og afköstum ķslensks heilbrigšiskerfis sem undantekningalaust hafa sżnt aš žrįtt fyrir aš heildarframlög til mįlaflokksins séu eitt žaš lęgsta hlutfall af vergri landsframleišslu į alžjóšlegum vettvangi sem žekkist žį eru gęši og afköst meš žvķ besta sem til žekkist.

Žaš kom ótvķrętt fram ķ skżrslu McKinsey 2016, sem einnig kom fram ķ ķtarlegri rannsókn um sama mįl sem birt var ķ hinu virta lęknatķmariti The Lancet 2018. Žar var heilbrigšisvķsitala (HAQ index) 195 landa reiknuš śt frį gęšum og ašgengi m.t.t. ótķmabęrra daušsfalla žeirra sem eru 75 įra og yngri. Žar skipaši Ķsland sér ķ efsta sęti, mešan lönd eins og Danmörk (17. sęti) og Bandarķkin (29. sęti) voru töluvert nešar į listanum.

Žaš er enn mikiš verk aš vinna til aš bęta enn frekar ašgengi og gęši žeirrar žjónustu sem Landspķtalanum er ętlaš aš sinna. Žar mį örugglega gera betur į żmsum svišum, sérstaklega er varšar stjórnskipulag og rekstrarfyrirkomulag Landspķtalans. Um žaš eigum viš aš sameinast, en ekki stunda nišurrifsstarfsemi um žaš sem vel er unniš žrįtt fyrir kröpp kjör.

Žannig hefur undirritašur ķtrekaš bent į bįga stöšu vķsinda og kennslu innan žjóšarsjśkrahśssins, en žrįtt fyrir nokkur jįkvęš teikn į lofti er žar enn töluvert verk aš vinna eins og įšur hefur veriš bent į.

Prófessorarįš Landspķtalans hefur įšur lżst yfir vilja sķnum og įhuga į žvķ aš ašstoša viš įframhaldandi uppbyggingu ķslensks heilbrigšiskerfis, almenningi til heilla. Žaš boš į einnig viš alla žingmenn, sem og Žorstein Vķglundsson, žó aš ekki vęri til annars en til ašstošar viš naušsynlega upplżsingaöflun ķ žeirra mikilvęga starfi. "

Žaš togast į pólitķsk markmiš sem fram koma ķ einni af fremur fįtķšum skynsamlegum greinum sem ég hef séš eftir helgu Völu Helgadóttur ķ sama blašinu.

"Ég į mér draum um samfélag žar sem žau sterku styšja žau veikari. Žar sem viš stöndum saman undir grunnžjónustu žannig aš žau efnameiri borgi fleiri krónur ķ samfélagssjóšinn. Žar sem sjśklingar žurfa ekki aš greiša fyrir žjónustu sķna umfram žaš sem žau greiša meš sköttum sķnum.

Draum um aš sjśklingar žurfi ekki į neinum tķmapunkti aš hugsa sem svo aš žau hafi ekki efni į žvķ aš leita lękninga vegna kostnašaržįtttöku. Einhverjir kunna nś aš segja aš žetta séu engar fjįrhęšir, hįmarksgreišsla fyrir lęknisžjónustu er rśmlega 26 žśsund krónur į mįnuši en veršur žó aldrei hęrri en tępar 74 žśsund krónur į tólf mįnaša tķmabili.

En sį sem enga innkomu hefur vegna veikinda sinna, sį sem veikist skyndilega og žarf įfram aš standa skil į öllum sķnum reikningum heima fyrir, lįglaunafólk sem um hver mįnašamót velur hvaša reikning į aš greiša svo börnin verši ekki vannęrš um mišjan mįnušinn sem og nįmsmenn eiga ekki žessa fjįrmuni. Munum aš žetta er fyrir utan žaš sem žarf aš greiša vegna lyfjanotkunar.

Hįmarksgreišsla einstaklings vegna naušsynlegra lyfja er 62 žśsund krónur į 12 mįnaša tķmabili. Lķfeyrishafar fį einhvern afslįtt en munum žaš aš fyrir žann sem ekkert hefur į milli handanna er žetta heilmikill peningur og algjörlega óbošlegt aš žurfa aš hafa stórkostlegar fjįrhagsįhyggjur ofan į alvarleg veikindi. Tökum raunveruleg dęmi:

Ung kona greindist į dögunum öšru sinni meš alvarlegt krabbamein. Fjölskyldan inniber fjölda barna sem žarf aš sjį fyrir frį degi til dags. Hin unga kona, sem nś hefur lokiš töku alls veikindaréttar, hefur frį žvķ ķ byrjun jślķ žurft aš greiša į annaš hundraš žśsund krónur ķ heilbrigšisžjónustu og lyf. Į annaš hundraš žśsund į tęplega tveimur mįnušum!

Hśn žarf žvķ aš bišla til vina og kunningja um fjįrhagsstušning, svo henni sé žetta gerlegt. Önnur ung kona, nįmsmašur ķ framhaldsskóla, greindist meš langvinnan sjśkdóm ķ byrjun įrs. Frį žeim tķma hefur hśn greitt rśmar 100 žśsund krónur ķ lyf, greiningar og vottorš.

Žessir fjįrmunir koma ekki śr digrum sjóšum hennar né į hśn nokkurn kost į aukavinnu eša nįmslįnum. Fjölskyldan žarf nś aš finna śt śr žvķ hvar draga skal saman seglin til aš hafa efni į aš fį réttar greiningar og lękningar.

Mér finnst gott aš greiša til samneyslunnar svo žeir sem į žurfa aš halda séu ekki settir ķ žau spor aš hafa stórkostlegar fjįrhagsįhyggjur ofan į alvarleg veikindi.

Ég į mér žann draum aš einn dag komi til valda flokkar sem byggjast į jöfnuši og velferš, sem hugsa um žaš aš deila gęšum og létta byršum af žeim sem eiga erfišara um vik. Viš eigum aš sjį sóma okkar ķ žvķ aš koma į gjaldfrjįlsri heilbrigšisžjónustu svo viš getum raunverulega stašiš undir nafni sem norręnt velferšarrķki."

Ég persónulega į mér ekki žann draum aš flokkur hennar Helgu Völu komist til valda į Ķslandi mišaš viš reynsluna į efndum draumanna ķ sķšustu samstjórn žess flokks meš kommunm. En flokkur hennar er samt aš verša stęrsti flokkur žjóšarinnar eftir aš minn gamli flokkur viršist įkveša aš gefa eftir sęti sitt į ķslenskum stjórnmįlakvarša.

En ég held aš žaš sé jįkvętt aš reyna aš ręša fyrirkomulag og kostnaš heilbrigšismįla af skynsemi og žeim pólitķsku markmišum sem samkomulag allra flokka viršist vera um.


Danir trompast śt ķ Trump

sem gerši žó ekki annaš en aš endurtaka kauptilboš Harry Truman frį 1946 til Dana ķ Gręnland meš huršum og gluggum.Og annar forseti žar įšur?

Forsętis-Blįstakkur frį Gręnlandi sem var aš heimsękja okkur sagšist žó vilja tala viš Trump hvaš svo sem hśn Metta segši.

Žaš var hann Trump sem spaugaši meš aš hann lofaši aš byggja ekki Trmup-turn į Gręnlandsjökli sem gerši Dani vitlausa. Žeir höfšu ekki hśmor fyrir žvķ og žvķ hęttir Trump viš aš heimsękja hana Mettu.

Hvaš skyldi hinsvegar gerast ef Trump byši Gręnlendingum segjum hundrašžśsund dollara hverjum ef žeir samžykktu ķ žjóšaratkvęši aš Gręnland yrši fylki ķ Bandarķkjunum og svo og svo mikiš fé rynni auk žess til Gręnlands sem nżs fylkis. Hefši Metta eitthvaš meš žaš aš gera?  Svona Pśtķnskt Krķmtrikk? Eru menn vissir um hvernig svoleišis tilboš myndi enda?

Hversu vęnt žykir Gręnlendingum um Dani? Svona eins og Ķslendingum žótti vęnt um Dani hér įšur fyrr žegar hér skorti margt?

Var einhver įstęša fyrir Dani aš trompast śt ķ Trump?

 


Sólsveifla 25

er aš hefjast. Ef hśn lķkist nr.14 žį er ekki aš vita nema aš kólni verulega į nęsta įratug. Ég vona sannarlega ekki žó gaman sé aš segja:I told you so.

En aš segja aš CO2 ķ andrśmslofti sem hefur ašeins aukist um örsmęšarbrot, er nśn 401 hluti af milljón ķ andrśmsloftinu, rįši hlżnun eru ekki trśveršug vķsindi. Vita menn ekkert um mįtt sólarinnar og hegšun hennar?

Tķminn leišir žetta ķ ljós žvķ aš Kķnverjar blįsa śt CO2 sem aldrei fyrr og munu auka śtblįsturinn til 2030 segja žeir. Eftir žaš skuli žeir skoša mįliš. En žeir byggja eitt kolakynt raforkuver ķ mįnuši sem hvert eitt mengar meira en Ķsland. 

Ķslendingar framleiša 0.04 % af rafmagni heimsins, einhver 2.8 Gw af 7,000 slķkum. Mest af žvķ er framleitt meš kolum sem breytast talsvert ķ CO2 viš bruna.

Ķslensk fķfl halda aš žeir rįši eitthvaš viš hlżnun andrśmsloftsins meš žvķ aš skattleggja okkar fįtęka fólk og pumpa CO2 śr hellisheišarvirkjun nišur ķ jöršina fyrir 3.500 kr/tonniš mešan virkjunin blęs svo miklu af brennisteinssżru śt ķ loftiš aš hśn er bśin aš eyšileggja öll hįspennumöstur til Hverageršis og Guš einn veit hvernig lungun ķ Hvergeršingum lķta śt nśna og hvort žeir fįi engar afleišingar af žessum umhverfissóšaskap Dags B. Eggertssonar og hans kommasafni ķ Borgarstjórn Reykjavķkur. Auk žess bila raftęki mun  meira ķ Grafarvogi en ķ Vesturbę. 

Sólsveifla 25 er aš hefjast og nęr hįmarki um mišjan nęsta įratug žannig aš einhver gęti tališ skynsamlegt aš bķša ögn meš fjįrśtlįt vegna hlżnunar af mannavöldum.


Er rafmagn vara?

Ef svo er, eru žį ekki fallvötn Ķslands vara. Žar meš landiš sem žau renna um? 

Öggi skrifar svo ķ Mogga:

"...Meš löggjöf frį žvķ undir aldarlok var hert į lagaįkvęšum žess efnis aš eignarhald į landi fęršu landeigendum yfirrįš yfir öllu žvķ sem vęri aš finna ķ landareign žeirra, jafnt orku sem vatni.

Aš vķsu eru skoršur reistar um nżtinguna en sįralitlar žó žegar haft er ķ huga hvaš ķ hśfi er.

Viš veršum nś vitni aš žvķ hér į landi aš įsókn eykst ķ land žar sem slķk gęši er aš hafa og aš jafnt og žétt fęrist eignarhaldiš śt śr landinu.

Allt žetta skżrir įn efa aš margir sem alla jafna eru markašsženkjandi finnst įstęša til aš endurskoša afstöšu sķna hvaš raforku og vatn įhręrir og žį mįta hvort hśn er enn ķ samręmi viš upphaflega hugsun žeirra um aš tryggja sem best hag neytenda, nįttśru og samfélags.

Žegar ESB nś sektar rķki fyrir aš beygja sig ekki tilhlżšilega undir vönd markašshyggjunnar tek ég ofan fyrir žeim sem bśa yfir žvķ sjįlfstęši hugans aš geta skipt um skošun.

Svo er nįttśrlega hitt til ķ dęminu, aš fólk skipti um skošun ķ hina įttina, til aš vingast viš vöndinn. En ekki er žaš til aš taka ofan fyrir. "

Hvaš fęr Maggi langi borgaš fyrir kķlóvattiš śr Brśarvirkjun? Į hann einn afliš ķ Tungufljóti į virkjunarstaš? 

Eigum  viš Heiši og Bergstašir saman  allt afliš ķ fossinum Faxa? Megum viš ekki virkja hann įn afskipta annarra? Erum viš žį skyldugir aš selja orkuna hęstbjóšanda žó aš viš vildum nota hana sjįlfir til heimabrśks?

Eiga žeir sem afréttarlönd eiga į vatnasvęši Tungufljóts kröfu į aš fį borgaš śr Brśįrvirkjun og Faxavirkjun?

Er rafmagn vara en jaršir og afréttir sem eiga vatnsréttindi takmörkunum hįšar?


Trump og Gręnland

er skemmtileg uppįkoma ķ fréttum. Karlinn vill kaupa Gręnland ķ heilu lagi. Žessu er slegiš upp ķ réttpressunni sem enn ein sönnun fyriryfirburša heimsku Forsetans.Hann sé ekki nęrri eins gįfašur og vinstri menn eru almennt į Noršurlöndum.

Samt er žetta ekki vitlausara en svo aš žaš hefur fleiri forsetum Bandarķkjanna dottiš žetta ķ hug. Žannig bauš Harry Trum­an, žįver­andi Banda­rķkja­for­seti, Dön­um eitt hundraš millj­ón­ir Banda­rķkja­dala fyr­ir Gręn­land įriš 1946 en Dan­ir neitušu aš selja. Var žaš önn­ur til­raun Banda­rķkj­anna til žess aš eign­ast landiš, en įriš 1867 hafši ut­an­rķk­is­rįšuneytiš banda­rķska einnig sent fyr­ir­spurn til Dan­merk­ur um kaup į Gręn­landi. Žį įtti Ķsland raun­ar aš fylgja meš ķ kaup­un­um lķka, en ekk­ert varš af žvķ.

Einhvern tķmann heyrši ég aš Ķslandi hefši stašiš til boša aš verša fylki ķ Bandarķkjunum įn žess aš ég viti nįnar um žaš.Bandarķkin keyptu Alaska af Rśssum į sķnum tķma  sem sįu sitt óvęnna aš selja landiš til aš forša styrjöld. Nś bżst enginn viš aš Trump taki Gręnland meš hervaldi eins og hefši lķklega oršiš meš Alaska ef Rśssar hefšu ekki selt.

Pśtķn fór létt meš aš nį Krķm til sķn meš lżšręšislegri kosningu. Ef Trump byši Gręnlendingum aš verša fylki ķ Bandarķkjunum žį er ekki aš vita hversu vęnt Gręnlendingum žykir um Dani. Ętla mį aš Gręnlendingar sjįlfir myndu yfirvega kosti og lesti į žvķ tilboši.

Hafa Danir nokkur yfirleitt nokkur rįš į žvķ aš eiga Gręnland fyrir einhverja milljarša sem žeir eyša žar į įri?. Trump hefur miklu meira fé en Danir sem Gręnlendingar myndu žurfa aš meta śt frį sķnum hagsmunum. En Trump er fulltrśi "the  Ugly American" sem margir hata meira en djöfulinn sjįlfan.

Svo er lķklega einnig um gömlu kommana eins og Kötu Jakobs sem kemur sér hjį žvķ aš hitta Pence en fašmar Merkel og orkupakkann en ręšir helst ekki varnarframkvęmdir Kana į Ķslandi. 

Varla er vafi į žvķ aš žaš yrši višskiptalega aršsamt fyrir Ķslendinga eins og Gręnlendinga aš Trump kęmi ķ staš Dana į Gręnlandi.  

 

 

« Fyrri sķša | Nęsta sķša »

Höfundur

Halldór Jónsson
Halldór Jónsson

verkfræðingur, flugdellukall, tennis-og badmintonspilari

-ekki góður í neinu af þessu-

Heimsóknir

Flettingar

  • Ķ dag (11.5.): 442
  • Sl. sólarhring: 780
  • Sl. viku: 5597
  • Frį upphafi: 3190799

Annaš

  • Innlit ķ dag: 362
  • Innlit sl. viku: 4764
  • Gestir ķ dag: 334
  • IP-tölur ķ dag: 317

Uppfęrt į 3 mķn. fresti.
Skżringar

Eldri fęrslur

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband